Oosterhof Holman Milieutechniek

Binnenkort gaat de subsidieregeling Duurzame Energie open. De vergoeding is hoger dan vorig jaar. Maar voor de rentabiliteit is subsidie niet de enige factor.

De kostprijs van energie uit een vergister verschilt sterk per individuele situatie. Dat blijkt uit de studie die Ecofys in de tweede helft van 2008 uitvoerde en die nu is afgerond. Ecofys is onderdeel van Econcern, een onderneming die actief is in duurzame energievoorziening en zelf ook vergisters exploiteert. De studie is uitgevoerd in opdracht van Agro & Co Brabant, ZLTO en de provincie Noord-Brabant.

In april gaat een nieuwe subsidieronde, de Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE) van start. In de aanloop naar deze regeling is er de nodige discussie geweest over de hoogte van de subsidie die nodig zou zijn om duurzame energie, waaronder vergisters, rendabel te maken. De getallen waar het ministerie van Economische Zaken mee rekent zijn volgens Jeroen Daey Ouwens, senior consultant bio-energie bij Ecofys, gebaseerd op gemiddelde waarden. Punt is dat een ondernemer die een vergister exploiteert niet met een gemiddelde situatie te maken heeft. De individuele omstandigheden per vergister kunnen sterk verschillen en daarmee de kostprijs van energie.

Groot

Eén ding is duidelijk, schaalgrootte speelt een belangrijke rol. Tot een capaciteit van 2 MW gaat de kostprijs in een duikvlucht omlaag. Zo rond de 500 kW is die anderhalf maal zo hoog als bij 2 MW. Vanaf 2 MW blijft de kostprijs redelijk constant, maar vanaf 5 MW neemt de kostprijs weer toe. Dat is te verklaren doordat bij heel grote installaties de transportkosten van te vergisten materiaal en restproduct behoorlijk toenemen.

Maar ook hier spelen uitgangspunten een rol. Gerekend met afvoerkosten van mest van circa €24 per kuub is de kostprijs van de vergister tussen 2 en 5 MW redelijk constant. Bij lagere afvoerkosten, van circa €12 per kuub, gaan de kosten vanaf 2 MW een stuk sneller omhoog, omdat dan de transportkosten meer gewicht in de schaal leggen.

Hoe groter hoe beter gaat dus niet altijd op. Wel is de eerder genoemde 2 MW een schaal die groter is dan de gangbare praktijk op een boerenbedrijf. Samenwerking om tot voldoende schaalgrootte te komen ziet Ecofys daarom als een economisch verstandige keuze.

Ondernemerschap

Anderzijds is het te kort door de bocht om te stellen dat een wat kleinere installatie - bijvoorbeeld onder de 1 MW, toch nog een flinke onderneming waar al gauw een investering van €2 tot €3 miljoen mee is gemoeid - niet rendabel is. De uitgangspunten zijn bepalend voor het totaalplaatje. Belangrijke factoren daarin zijn de kosten van mestafzet en hoe de energie wordt benut. Welke coproducten zijn beschikbaar, wat gebeurt er met het digestaat en waar gaat de rest- warmte naar toe?

Dat zijn elementen in de puzzel die per bedrijf sterk kunnen verschillen, maar wel bepalend zijn voor de kostprijs. Zoals gezegd, vastpinnen op getallen doet Ecofys liever niet omdat ieder getal dat genoemd wordt de nodige nuancering en toelichting behoeft. Wel blijkt dat het toch wel een hele kunst is om onder het SDE-tarief van 2008 (€0,12 per kWh) te komen.

In mestoverschotgebieden gaat de kostprijs flink omlaag naarmate een groter aandeel mest wordt vergist. 99 procent mest vergisten is het praktische maximum; tussen 50 procent mest en het maximaal mogelijke zit ruwweg een factor anderhalf in de kostprijs per kWh. Maar ook hier weer afhankelijk van de concrete invulling van de diverse variabelen zoals eerder genoemd.

Bron: De Boerderij (nr. 25) - 24 maart 2009